Şarkı Söyleme Esnasında ve Ders Alma Sürecinde Ses Bozuklukları Nedenleri
Teknik bilgisi edinmemiş, şarkı söylemeye yeni başlamış kişiler gırtlaklarını gereğinden fazla zorlayarak çeşitli sorunlarla karşılaşabilir. Amatör şarkıcılar hatalı teknikler geliştirirler ya da sesine uygun olmayan repertuarları vardır. Bütün bunlar kalıcı ses bozukluklarına yol açar.
Karın kaslarını -diyafram- bilinçsizce kullanmak ses sorunlarına yol açacaktır. Unutmayın ki ses organı sadece gırtlak değildir.
Postür ayakta dengeli bir vücut simetriğine denir. Yanlış postür gırtlağı ve diyaframı zorlamak için yeterli bir sebeptir. Yatarak, oturarak, kol kaslarını gererek, başı dimdik tutarak ya da kasılarak şarkı söylemek hem çok zor hem de yanlıştır.
Zamansız şan dersleri almak ya da almadan şarkı söylemek çok tehlikelidir. Buluğ döneminde ses tam oturmamışken alınan şan dersi sese umulduğundan çok zarar verir.
Herkesin beğendiği ve örnek almak istediği ses sanatçıları muhakkak vardır. Sesinizi başkasına benzetmeye çalışmayın. Ses bozukluğunun bir nedeni de budur.
Akustiği bozuk salonlar, müzik amacıyla inşa edilmemiş yapılar ses sanatçılarının bir numaralı düşmanıdır. Eğer bu tarz yerlerde performans sergileyecekseniz ses monitörleri kullanmanızı şiddetle tavsiye ederim. Bu monitörler sesi şarkıcıya geri yansıtıp akustik geri dönüşü sağlar.
Sahne korkusu geçici ses bozukluklarına (ses kısılması, titremesi vb) sebep olabilir. Bu biraz güven, biraz deneyim ve eğitimle başa çıkılabilecek bir sorundur.
Belki sevdiğiniz tarzda şarkılar söylemek istemeniz çok doğal. Hatta bunu yapmamak hayal kırıklığı doğurabilir. Ama seslerin sınıflandırılması ilerde yaşayacağınız daha büyük hayal kırıklıklarını engeller.
Çalışma ya da eğitim programlarınızı çok sık ve yorucu olmayacak şekilde ayarlayın. Bu hem fiziksel dayanıklılığınıza darbe vurur hem de sesinizde sanıldığının aksine olumsuzluklar yaşamanıza sebebiyet verir.
Ses yeterliliğiniz ve sesinizi korumayı öğrenmeniz eğitim sürecinizle doğru orantılıdır. Kısa süreli bir eğitim her zaman için yetersizdir.
Konser ya da eğitim gibi performanslar anında sesinizi korumanız yeterli değildir. Sesinizi yoğun bir şekilde kullandıktan sonra bir dinlendirme sürecine sokmanız gereklidir. Bu süreç içerisinde aşırı sıcak veya soğuk ortamlardan, gürültülü ortamlardan, sigara dumanından ve tozlu ortamlardan, yüksek sesle konuşmaktan ve alkolden kaçınmalısınız.
Lombard etkisi gürültülü ortamlarda sesin yüksek olarak kullanılması eğilimidir. İyi bir eğitim almış olan şarkıcılar seslerini lombard etkisinden korumayı bilirler ve sesi için zararlı olacak düzeye çıkmazlar.
Konserlerden önce süt, dondurma, kahve, kuruyemiş gibi gıdalar almak boğazda tahriş, boğazı temizleme ihtiyacı ve salgılarda koyulaşma meydana getirir. Limon suyu salgıları incelttiği için yararlı olabilecektir. Fakat bunu da saf olarak içmeniz yine tahriş yapacaktır. Ilık suya ya da çok açık çayla beraber limon suyu içerseniz konser öncesi boğazınızı temizlemenizde yardımcı olacaktır.
Çalışma ortamları da son derece önemlidir. Nemsiz ve kuru ortamlar, toz , gürültü, bozuk akustik, aşırı sıcak ya da soğuk ortamlar ses bozukluklarına yol açar.
sesi ısıtmadan şarkı sölemek sısınmadan spora başlamak gibi bişi.. çıkabiliceğiniz sesleri o potansiyel olduğu halde çıkamayabilirsiniz .. şarkı sölemeden önce nefes egzersiizleri yapmak rahatlamamızı sağlıyacaktır .Daha sonrada çok la ve mi aralığında bi gam yapabiliriz zorlamadan çok faydalı oluyor . bu metot.. onun dışında ağzımı iyice açıp sakız çiğner gibi yaparak kapatmak ,bu hareketi seri ve sürekli şekilde yapmak sese masaj yapıyor.. üstünede limonlu su, adaçayı, sopa tarçın ve karanfil koydnuzmu süper oluyorsunuzz:)
Ya bunların tam tersini yaparak istediğimiz sesi elde edebiliyorsak ne olucak ? kötü alışkanlıkarı kullanan çok sanatçımız var mesela teoman her gece alkol alıyor takıldığım yer burası ama ellerine sağlık böyle birşeye ihtiyacım vardı sağolun .
gerçekten açıklayıcı ve güzel bir makale olmuş. ben küçükten yetiştiğim için biliyorum bu işleri anadolu güzel sanatlar liselerinin müzik eğitimi bölümlerinde çocukların ya da gençlerin yaş ve ses durumları göz önünde tutulmaksızın seslerinin kaldıramayacağı nitelikte ağar eserler vermektedirler özellikle koro eserleri. bilinçsiz şan hocalrı kendi menfaatleri doğrultusunda bizleri görmezlikten geliyorlar ve üniversitede biçok arkadaşımda nodül var. aman siz siz olun bilinçli bir şekilde sesinizi kullanın dikkat edin.alkol,asit,aşırı soğuk,aşırı sıcak şeylerden kaçının.çok bağarmayın şarkı söylerken benden bu kadar:D aman ses tellerine dikkat arkadaşlar... saygılar efenim :D
Çok güzel olmuş eline sağlık,20 yıldır her gece barlarda şarkı söylüyorum Rod Stewart dan Münir Nurettine e her tarz da söylerim şu sıralar Türki cumhuriyetlerinde turnedeyim.
Sesi korumanın en güzel yolu iyi bir uyku ,bol bol su ,sigara alkol ve uyuşturucudan uzak durmak, ne zaman alkol alsam ve sigara içsem sesimin içine ederim genç vokalist dostlara tavsiyem asla sigara ve alkol kullanmamaları ve düzenli uyku uyuyup iyi bir beslenme düzenine sahip olmalarıdır.
Sahneye çıkmadan en az 2 saat önce yemek yemeleri ve sahnede içine az limon sıkılmış su içmeleri çok faydalı olur ayrıca mümkünse kendilerini duymak için bir monitör edinmeleri ya da olmazsa kabinin birini mutlaka kendilerine çevirmeleri yerinde olur çünkü ne kadar iyi duyarsan o kadar iyi söylersin ve daha uzun bir performans sergilersin.Bi de boğazıda gıcık oluşursa boğazı temizlemek için kısa kısa öksürük ve bol bol su diğer yöntemlerden daha iyidir.Asla Bepantene iğnesi olmayın zararı faydasında daha çoktur.Boğazda tahriş oluşmuşsa dinlenin ve Tantum Verde gargara kullanın.Sevgiler.:)
ya arkadaşlar kayıt öncesi ya da konser öncesi solist arkadaşlara bi kaç tavsiyeniz hiç mi yok şöyle madde madde .. eğer olursa çok sevinirim.. ses açma ya da yormadan söylemek için neler yardımcı olur? bi iyilik yapı verin be ..(:
yaa herşey tamam da dediklerinde bu sigarayla alkol nasıl olcak onu bilmiyorum... uğraşıyorum uğraşıyorum yok abi yaa yinede bırakamıyorum şu sigara b.kunu:((
bilmeyenler için gayet güzel açıklayıcaı bir makale olmuş... ses tellerini korumak istiyosanız zeytin yağını da unutmayın :) iyi gelicektir kesinlikle....
Güzel bi makele ama bence ayrıntılar çok sıkıcı bunlara dikkat etmeye çalışcam.ama ses olayı basit bişey doğuştan varsa vardır sadece hastalanmamak yeter...
çok güzel bir makale olmuş.yazan arkadası tebrik ederim...bunlara ek olarak...
ses tellerinin aşırı gerginleşmesine çare olarak "lip bubbling" olarak adlandırılan ve örneğin soğuk havalarda yaptığımız ya da bebeklerin sık sık yaptığı "brrrrrrrrr" sesi(dudakların yardımıyla)ses tellerinin gevşemesine yardımcı olacaktır:)
bunun dışında rrrrrricky rrrrrrrricarrrrrrdoooo (ricky ricardo) demek(bass tan tize doğru) aynı etkiyi yapacaktır.içinde r lerin bol bulunduğu kelimelerde olabilir
bir bardak suya bi pipet koyup baloncuk yapma taktiği vardır(joe lynn turner ve timo kotipelto taktiği)burada suya gönderdiğiniz rezonans ses tellerinize geri dönecektir
ılık içilen "bitkisel" çaylar(şekersiz) yine yumuşama yapacaktır.ılık suya yarım limon ve bir iki çay kaşığı bal da,yine boğazınızı ve ses tellerinizi miss gibi yapacaktır.
şarkı söylemeden önce sakız çiğmenek(şekersiz...şeker balgam yapar) nemlendirmeye yardımcı olacaktır
gerçekten bende güzel sanatlar lisesinde okuyorum ve vokal yönünden daha çok ağırlık veriyorum..
Smarty arkadaşımız ^^Konserlerden önce süt, dondurma, kahve, kuruyemiş gibi gıdalar almak boğazda tahriş, boğazı temizleme ihtiyacı ve salgılarda koyulaşma meydana getirir.^^ de demiş evet doğru söylemiş.Ayrıca kola,gazoz vb. içecekler yani asit te sese zararlıdır.Balın sese yararı olduğunu da eklemeliyim.
ses fazla geliştirilrbilen bişey deyil bence yani ne yaparsan yap berbat sa ölene kadar berbat... freddie gibi harika sesleri dinliyosun sonra o şarkıları hiçbir zaman söyleyemeyeceğin aklına geliyor ya sesinin olmaması çok berbat bir şey. ses olsa makale de anlatılanlara uyacam da..
Mesela Audioslave solisti Criss Cornell Sesini böyle kaybetti.Winamp Libary den (eğer varsa winamp programınız ki vardır:p) canlı performans videolarını izleyin ve görün.!!!
Herkes Freddie Mercury değildir "queenmania" ...!!
Bence bu makale tam garaj gibi kapsamlı bir site için.. Ne diyebilirim Smarty... Bu makale için Teşekkürler sana... Devamını bekliyoruz makalelerinin...
hoş!! aslına bakarsanız ben hiç bir eğitim almadım bi -arkadaşın da dedii gibi tek hocam kulağım- fakat ben bu şeylerin çoğuna riayet ediyordum... herhangi bir grupta söylemişiliğim de yok ama sesime güveniyorum diyebilirim. tabi önce eğitimini almak lazım şan dersi almayı düşünüyorum ciddi manada. bu dersler nerelerde verilir? kaça verilir(istanbul için) ? içeriği nedir( mesela rock vocal gibi bi olay var mı)?
içtenlikle...
smarty'i tebrik ediyorum keşke bütün makaleler bu kadar elle tutulur, önemli şeyler üzerine yazılsa..
kendi çapımda bi öneri yapmam gerekirse trt'nin çok sesli koroları vardır her zaman acaba ben iyi bi vokal miyim? ya da benden vokal olur mu? gibi sorulara sahip olanlar varsa o koroların sınavlarını takip etsinler; sınavları 3 kademeli ve gerçekçidir ritm yeteneği, sesi nasıl algıladığınız ve aynı sesi verip veremediğiniz (yani kulağınız), ve en sonda şarkı söylemenize bakar gayet gerçekçi puanlaması vardır (en azından Ankarada ritm:80 kulak:90.. falan diye yazıyor listelerde) öneririm, herkezin kendini eğitim almış birilerinin karşısında sınamasına gerek vardır bence, ki illa sınavı kazandın koroya geliceksin de demiyorlar..
ya şimdi şöyle bişey var ki zaten sigaradan son derece uzak duruyorum.normal ses tonum da David Covardale(deep purple-stormbringer dönemi-örnek soldier of fortune) gibi.ama bu benim sesimi hiç zorlamıyo ve çığlık atmak bambaşka birşey diyorum.tabi ian gillan gibi uzun çığlıklar atamıyorum,bi süre sonra ses yoruluyo.ki benim için iron maiden ve dream theater söylemek bambaşka bir duygu!ama uzun süre söylemek için ılık-sıcak içecek takviyesi gerekiyor(faydası oluyo gibi gelmişti)yani standart ses tonum bambaşka,dream theater söyleyebiliyorum ama bu sesimi hafif zorluyo.ama hala gelişme döneminde bir insan olarak benim bu şarkılara çalışıp ses aralığımı arttırmam doğru değil mi?yanlış mı?ha?
arkadaşlar ben 2 haftadır tedavi oluyorum ben solistlik yapıyorum aydın kuşadasında 2 hafta önce sahneye çıktığım an ilk şarkımdan sonra seslerimde duyulur derecede çatlama ve kısılma olmaya başladı doktora çıktım bir takım testlerden sonra bana ilaç yazdı ses tellerimde aşırı yorulma ve iltaplanma olmuş şu an tedaviden sonra hem ses tonumda hemde seslerimde değişmeler oldu biraz daha tenor oldu seslerim hepinize tavsiyem bilhassa solist arkadaşlara sigara ve alkol den uzak olmaları smarty sanada bilgilerinden dolayı teşekkürler ....
bir insanin sesi icin B vitamini ignesi vurdurmasi, ancak bir davulcunun konser oncesi tavuk doner yemesi kadar etkilidir. her kim ki "vokal icin B vitamini ignesi lazim" diyen, sacmalami$ olur. odur, boyledir.
benim kardeşim tiyatro okuyor ve müzikalde falan oynuyor.şan dersi de alıyor tabi.şan hocası ona sesi için B vitamini iğnesi vurdurması gerektiğini söylemiş.bunun yararı nedir bilen var mı?
ben yemek yedıgımde sesim cıkmıyoo.studyo ya da program oldugunda kahvaltıyla gecenın 1 saatıne kadar aclıktan oluyorum.prof degılım cunku,bu ısın ıncelıklerını bılmem,tek bıldıgım ac ac sahneye cıkmak zor ama dıyaframım hıc devreye gırmıyo napyım,ders almadım etmedım,tek hocam kulagım yanı.keske dıyafram nasıl calıstırılır egzersızlerı neler gıbı 1 kac 1sey daha olsaydı dımı,
eee,gıtarcı eleman vocale kalkısırsa boyle ac kalır iste..
Açıkçası eğer ses sanatçılığını hakkını vererek yapmak istiyorsan bazı şeylerden feragat etmelisin. Bambaşka bir hayat diyorsun, sağlıklı ve bol notalı bir sese sahip olmak da bambaşka :)
şan eğitimine yani başlamış biri olarak benim için bu yazı gerçektende çok yaralu oldu. Smartye teşekkürler yazılarının devamını beklıyoruz.bu sitede sadece müzisyenler değil aynı zamanda şarkıcılar da var onun için bu durum unutulmasın.
Gırtlak " larenks" yapısı yumuşak bir doku olan mukozadan oluşuyor. Sigara ve alkol içeriğinde bulunan kimyasal maddeler mukozanın olumsuz etkilenmesine sebep oluyor. Öyle ki pişik olmaya hazır bir bebek teni gibi narin bir doku aslında. Fazla yüksek ses kullandığımız zaman bile acımasından anlayabiliriz bunu. Sigara, alkol ve uyuşturucular zamanla geri alınamayacak tahribatlara yol açıyor. Bu da sesimize yansıyor. Tabi zamanla....
alkol çok büyük etkendir ses bozulmasında..mesela sebastian bach isimli yarı tanrı eskiden çıktığı notalara artık çıkamıyor..wasted time da ortalığı inletirdi inişler çıkışlar çığlıklar 30 saniye boyunca ses titretmeler falan..artık olmuyo..hala dünyadaki çoğu vokalden daha kuvvetli sesi var ama eskisi gibi değil..
ha bi de lemmy örneği var..adam ne kadar çok sigara+alkol alırsa o kadar mükemmel söylüyor..hayvan işte
hepimizin ihtiyacı olan bir makale. hatta kendi adıma garaj'da uzun zamandır beklediğim bir yazı diyebilirim :) keşke daha uzun uzun yazsaydı da bir solukta bitmeseydi!
smarty i tebrik ediyorum ve yazılarının devamını diliyorum.
GaRaJ'daki ilgili yorumlar
